22. Bölüm — Venedik savaşları ve Modon

Kurtarıcımız İsa Mesih'in yılıyla 1498'de, Bayezid Venediklilere karşı yeni bir savaş başlattı. Bunun bahanesi, Venediklilerin Kotor 1 civarında Ivan Crnojević 2 adlı bir Kontu kendi korumaları altına almış olmalarıydı. Bayezid, Arnavut asıllı bir hadım 3 olan Ali Paşa'nın 4 komutasında büyük bir ordu gönderdi. Ali Paşa tüm Dalmaçya'yı yağmaladı ve Zadar'a 5 kadar her yeri ateş ve kılıçla harap etti.

Ali Paşa'nın geçtiği her yeri yakıp yıkması ve yaptığı akıl almaz zulümler öyle bir dehşet saçtı ki, Venedikliler 6 donanmalarını denize indirecek yeterli askeri bulamadılar. Askerler bu seferden fazlasıyla korkmuşlardı. Ancak yine de ellerinden geldiğince toparlandılar ve toplayabildikleri askerlerle filolarını donatarak düşmana karşı yola çıktılar; Modon 7 şehri açıklarında göründüler.

Her ne kadar Venedik donanması Türklerden çok daha güçlü olsa da, Türklere bir zarar veremediler. Çünkü Türkler, Venediklilerin kaba bir ihmalkarlıkla 8 terk ettikleri Sapienza 9 limanını çoktan ele geçirmiş ve büyük bir avantaj sağlamışlardı. Venedikliler, isteselerdi daha önce bu limanı rahatlıkla tutup savunabilirlerdi. Bu kayıp yüzünden Venedik Başkomutanı Antonio Grimani 10, Dük ve Senato 11 önünde suçlandı, zincire vurulup Venedik'e gönderildi. Bunu fark eden Türk donanması, İnebahtı 12 şehrini fethedene kadar demirledikleri körfezden ayrılmadı.

Aynı dönemde Venedikliler, Fransa Kralı XII. Louis ile yeni bir ittifak kurdular ve Milano Dükü Ludovico Sforza'ya 13 karşı bir sefer başlattılar. Amaçları Milano Dükalığını kendi aralarında paylaşmaktı. Dük, herkes tarafından terk edildiğini ve başka hiçbir yardım umudunun kalmadığını görünce 14 Bayezid'e 15 sığındı. Açık düşmanı haline gelen Venediklilerin gücüne karşı ondan kendisini korumasını istedi. Bayezid, Venediklilere saldırmak için eline geçen bu fırsatı 16 geri çevirmedi. On bin atlıyla İskender Paşa'yı 17 Friuli 18 vilayetini yağmalaması için hemen yola çıkardı.

İskender Paşa o dönemde bedenen biraz zayıf olmasına rağmen, bizzat ordusunun başında Tagliamento 19 ve İsonzo 20 nehirlerini aştı. Yıldırım gibi hızlı ve beklenmedik bir şekilde Venedik'e sadece üç küçük Alman mili 21 uzaklıktaki Treviso'ya 22 kadar geldi. Hatırı sayılır miktarda Hıristiyanı esir aldı. Ancak hepsini yanında sürükleyemeyeceğini anlayınca, dört binden fazla esirin Tagliamento nehri kıyısında kafasını kestirdi. Venedikliler o kadar şaşkın ve çaresizdiler ki, parmaklarını bile kıpırdatamadılar, çünkü Türkler çok yaklaşmıştı ve onları öylesine sıkıştırmışlardı ki, küçük bir tepeden Venedik şehri rahatlıkla görülebiliyordu. 23.

Tüm bunlar İtalya'da yaşanırken, Bayezid hiç vakit kaybetmeden ertesi yıl bizzat ordusunun başına geçip Modon 24 şehrini fethetmek için yola çıktı. Şehri sıkıca kuşattı ve üç farklı noktadan korkunç top ateşi ve saldırılarla duvarları dövdü. Surları ve tabyaları paramparça etti. Getirdiği devasa topların 25 yanı sıra, havan toplarıyla 26 şehrin içine "ateş attı" 27 ve birçok sağlam binayı yerle bir etti.

Şehir büyük bir tehlike altındayken ve savunulması için neredeyse hiçbir umut kalmamışken, sürpriz bir şekilde asker, erzak, cephane ve topla yüklü dört Venedik kadırgası şehri kurtarmak için yanaştı. Ancak, şehirdeki herkes büyük bir sevinçle bu yeni askerleri karşılamak ve almak için liman kapısına koşunca, şehrin tüm surları ve siperleri muhafızlar tarafından tamamen terk edilmiş oldu. Bu esnada Yeniçeriler 28, savunmasız surlara tırmanmak için aradıkları fırsatı buldular. Kadırgalardan inen Venedikli askerleri daha şehre bile giremeden kılıçtan geçirip paramparça ettiler ve böylece şehri 10 Ağustos 1500 tarihinde 29 ele geçirdiler. Türk İmparatoru, aralarında Modon Piskoposunun da bulunduğu birçok esirin kafasını bizzat kendi huzurunda kestirdi.

Bayezid bu fethin ardından ordusunu İyonya'ya 30 gönderdi ve Mora'daki 31 Hıristiyanlara ait birçok yeri daha ele geçirdi. Bunun üzerine Hıristiyan krallar 32 birleşip ona karşı yeniden silahlandılar. Kahraman İspanyol Başkomutanı 33 Gonzalo Fernández de Córdoba 34 Venediklilerle birlikte Kefalonya'ya 35 yürüdü. Onun cesareti ve yardımı sayesinde Kefalonya ve Ayamavra 36 adaları fethedildi. Ancak kısa süre sonra Venedikliler Bayezid ile tekrar barış yaptılar ve bu adalardan çekilip Türklere geri bırakmayı kabul ettiler. Bu barışın sağlanmasında, o sıralarda Konstantinopolis'te esir olarak tutulan ve daha sonra Venedik Dükü 37 olacak olan Andrea Gritti'nin 38 büyük çabası ve arabuluculuğu etkili oldu.

Bu olaydan sonra, şiddetli gut hastalığı 39 çeken Bayezid bir süre sessiz ve barışçıl kaldı. Bu esnada Konstantinopolis'in surlarını onarıp yeniden inşa ettirdi, çünkü büyük kısmı bir depremde 40 yıkılmıştı. Onlar bu depremi, Cem Sultan'ın 41 daha önce kardeşine mektubunda kehanet ettiği gibi Osmanlı 42 soyunun başına gelecek büyük bir felaketin işareti olarak gördüler. 43.

• Cataro
• Johan Cernouichium
• Eunuchus
• Hali Baſſa
• Zara
• Venetianer
• Modene
• ſchendtlich vberſehen
• Sapientia
• Anthonius Griman
• Signori
• Lepantum - antik adıyla Naupactus
• Ludowicum Sforciam
• Sultan
• Baiazeth
• daha iyi bir gerekçesi olsun diye
• Schender Waſcha
• Friul
• Taliamenth
• Litzontz
• yaklaşık 20 km
• Teruis
• Bu olay, 1499 yılının sonbaharında, Papa II. Julius, İmparator Maximilian, Kastilyalı Katolik Ferdinand ve Portekizli II. João döneminde gerçekleşmiştir
• Modene
• Geſchütz
• Mörſeln
• yanıcı mermiler
• Janitzehern
• St. Lawrence Günü
• Jonco
• Moria
• Papa, İspanya, Fransa ve Portekiz kralları
• El Gran Capitán
• Gonſaluo Ferdinand von Cordua
• Kefalonia/Cephalena
• Sanct Maura
• Doçu
• Andreas Gritti
• Podagra
• Erdbiedem
• Zitzimus
• Ottoman
• Yazar bu deprem detayının kitabın diğer kısımlarında daha geniş işleneceğini belirtir